Dünyada bir ilk: Yapay zeka destekli beyin ameliyatında tümör çıkarıldı

Bedfordshire’da 48 yaşındaki Rhys Hibbert, 18 ay önce yürürken yaşadığı nöbet sonrası yapılan beyin taramasında hipofiz bezinde 11 milimetrelik kanserli olmayan bir tümör tespit edildi. Tümör optik sinirlere baskı yaparak zamanla görme kaybına yol açabilirdi. Hibbert’in iki çocuğu var ve ailesiyle birlikte yaşadığı bu durum, cerrahların müdahalesini zorunlu kıldı.

University College London Hastanesi’nde cerrahlar, burundan ilerletilen ince bir endoskopla kafatası tabanındaki tümöre ulaştı. Tümör, damar ve sinirlerin arkasında, kemik ve sert bir zar tabakasıyla çevrili olduğu için güvenli bir çıkarma noktasının belirlenmesi zordu. Bu noktada geliştirilen yapay zeka sistemi, ameliyattaki canlı video görüntüsünü analiz ederek cerrahi aletleri takip etti ve damar ile sinirlerin bulunabileceği bölgeleri işaretledi. Sistem, yüzlerce hipofiz tümörü ameliyatı videosu üzerinde eğitilmiş olup, cerrahlara anlık, güvenli çıkarma bölgeleri konusunda bilgi sağladı. Araştırmacılar vurguladıkları gibi, yapay zeka cerrahların yerini almıyor; tüm kontrol ameliyatı gerçekleştiren doktorlarda kalıyor.

Ameliyatın ardından Hibbert’in görüşünde belirgin iyileşme gözlendi. Gözlerini açtığında yaklaşık 360 derece görüş alanı elde ettiğini, bir yıldır bu kadar net göremediğini söyledi. Sekiz hafta içinde görmesi birkaç günde bir daha da ilerledi; enerjisinin geri geldiğini ve ameliyat öncesindeki yan etkilerin ortadan kalktığını belirtti. Hibbert, “Hayatımı bana geri verdi” diyerek yeni bir döneme adım attığını ifade etti.